Immuna a naipablaak iti Agosto 6, 1951; sa iti Hulio 10, 2017 a bilang ti Bannawag.
Sarita ni BENJAMIN F. AURELIO
KAAY-AYOMI nga ubbing ti agay-ayam iti soccer football iti malem ti Sabado ken Domingo iti maysa a nalawa a disso nga awan ti balay ken mulana iti ruar ti ili. Nupay saanmi a kaay-ayam ni Carding nga adingko, kanayon met nga adda. Saan a mairaman nga agay-ayam agsipud ta bassit ken narapis ti pammagina.
Saan a maun-uni nga ubing ni Carding. Kaay-ayona ti makiay-ayam ken ni Nero nga asona.
No makitanak ni Carding a makakugtar iti bola wenno makataray agingga iti paggibusan ti pagay-ayamanmi, napalalo ti ragsak ken dirdir-ina. Agsipsipat pay ket masansan met ti panagpukpukkawna. “Viva! Manong! Very good, big boy!”
KLASIKO A SARITA: Uggot Laeng idi Kalman (2)
No mangngeg met ni Nardo ti kastoy, dagdagusenna ti kumusilap, ken agbassawang. “A! Ni Piek manen dayta! Kasla kalaingan nga agdirdir-i. Hey, Piek!”
Nabaneg ken natayag a lalaki ni Nardo a maysa met kadagiti kaay-ayammi. Isu ti kalakayanmi. Saan pay a nabayag a makilanglangen kadakami. Agnaed iti akindaya a bangir ti ili. Tagalaudkami met. Saanmi unay a kaay-ayo ti kababalinna. Natangsit, napalangguad ken manangirurumen. Ngem gapu iti tured ken pigsana, saanmi a mabalin a supiaten ti kayatna.
Isu ti nangnagan ken ni Carding iti Piek, gapu ngata iti makitana a kinarapis ken kinabassit ti bagi ti kabsatko. Irurumenna unay ni Carding. Ken napalalo ti rurod ni Nardo ken ni Carding no daydayawennak. “Sika, Piek, agannadka! Bassit unay dayta bagim! Mabalinka la a lig-isen!” Nalaus ti pananguy-uyawna ken Carding.
Saan latta nga agtimtimek ti kabsatko. Ngem lumiday ti langana no lalaisen ken semsemsemen ni Nardo. Pamrayanna laeng ti agsangit wenno umadayo no ab-abien daytoy.
No kastoy ti mapaliiwko nga ipapaay ni Nardo iti kabsatko, rumasuk met ti pungtotko. Kayatko a balsen, ngem iti laeng pannakakitak iti nabaneg a bagina, dagiti simmabunganay a takiagna, umanayen a mamagkintayeg kaniak.
Iti maysa a malem ti Sabado a kalleppas la unay ti tudo, gapu iti basa ti daga, bassit ti bilang dagiti ubbing nga agay-ayam. Inawisnak ni Nardo iti maysa a salisal wenno salip iti sigud nga ay-ayammi. Immannugotak met. Kalpasan ti panangpilina kadagiti kayatna a kaduana, imbagana a dagiti nagpilianna ti alaek a kaduak. Ngem ti dakes, nakurang iti maysa dagiti kaduak.
“Saankami nga umanay,” kinunak ken ni Nardo. “Saan ngarud a maituloy ti salip.”
“A! A! Nagkunengka ketdin,” kinuna ni Nardo ket makadusdusngi a nangitudo ken ni Carding. “Ni Piek ti panganaymon iti bilangyo.”
“Ni Carding? Ni Piek?” kinunak a sisisiddaaw. “Saanna nga ammo ti….”
“Ammok ti agay-ayam, manong!” imballaet ni Carding a sigagagar. “Alaennakon, manong, tapno makapagay-ayamak met!” Timmakder ni Carding iti pagtutugawanna a masansan a puon ti kayo ket inuksobna ti badona. Nagminar dagiti paragpagna iti nakuttong a bakrangna ken kasta met ti naingpis nga abagana. Immisem ni Carding.
“Amangan la ketdi no maspak dagiti paragpagmo,” imbalakadko iti kabsatko.
“Agannad, a!” imballaet ni Nardo. “Adda met sakana nga agtaray nga aglisi ken adda met nakemnan. Sige ketdi, Piek! Umaykan!”
Sumupiatak koma ngem napaliiwko a nalaus ti gagar ni Carding nga agay-ayam. Iti kasta, napilitak ngarud a nangala kenkuana tapno malitupan ti bilangmi.
Umuna unay a paset ti ay-ayam, siak ti natudingan a mangirugi a kumugtar iti bola. Adda met ni Nardo iti sangok. Idi kusayak koma ti bola, inggiddan met ni Nardo ti nangdungpar kaniak ket naiparusisiak gapu iti galis ti daga. Asideg laeng ti nagallinan ti bola. Nagturong iti yan ni Carding.
Apaman a nakita ni adingko ti bola, kinugtaranna ket naipuruak iti tengnga ti pagay-ayaman. Kinamatna manen ti bola. Nasiputan ni Nardo daytoy nga aramid ni Carding. Nagtaray a sipepegges a nangkamat iti bola.
“Hey, Piek! Agannadka! Daytoy ngatan ti maudi a panagay-ayammo!” impukkaw ni Nardo ket inggay-atna a kusayan ti bola ngem naunaan met ni Carding.
Nagturong ti bola iti pagabakanmi. Tapno malapdan ti idadanonna, kinamat manen ni Nardo a sipepegges. Ngem kasla maysa nga ugsa ti kayarigan ni Carding a nangkamat. Apaman a naasitganna ti bola ket igay-atna manen a kugtaran, tinengngel ketdin ni Nardo ti abaga ti kabsatko. Inaramidna ti kastoy tapno mapasardeng ti kabsatko iti panangkamatna iti bola. Ngem naiwalin a dagus ni Carding ti ima ni Nardo. Naglisi ketdi ni Carding iti pagtarayan ni Nardo sa induronna ti natayag ken nabisked a lalaki. Saan a natengngel ni Nardo ti bagina gapu iti pegges ti panagtarayna. Naiparusisi. Nabaliktad ket immuna a nagdisso ti ulona iti kapitakan. Saan nga intaltalek ni Carding ti napasamak ken ni Nardo. Intuloyna ti nangkamat iti bola. Kinugtaranna apaman a naasitganna ket naglapus iti pagabakanmi.
“Viva, Carding! Viva!” saan laeng a dagiti kakaduami ti nagdir-i no di pay ket dagiti agbuybuya kadakami. Naisem ti rupa ni Carding. Insarunoda met a kinatawaan ni Nardo. Nakipagkatkatawakami pay ken Carding.
“Oy, nagkusit ni Piek!” impukkaw ni Nardo a sipupungtot. “Kinugtarannak ketdin! Supiatek dayta nga iskor.”
“Saanka a kinugtaran!” insungbat met ni Carding.
“Ulbod!” kinuna ni Nardo ket inasitganna a sipapartak ni Carding. “Tiritirek dayta tengngedmo no saanmo nga annugoten a kinugtarannak.”
“Sika ti naulbod!” insupiat ni Carding ken ni Nardo.
Tinungpa a dagus ni Nardo ti rupa ti ubing apaman a nakadanon iti yanna. Nagbariwengweng ni Carding ket kalpasanna, namrayanna laengen ti nagdumog. Kinagatna ti bibigna a kasla pangtipedna iti luana. Nagulimeken ni Carding.
Iti saan a nabayag, inturong ni Carding dagiti matana kaniak. Kasla salsaludsodenna kaniak ti pangngeddengko. Inasitgak ni Nardo ngem dagus a limmamiis ti rusokko apaman a nakitak ti napuner a bagina. Immapay ti panagamakko ket ni Carding ti sinangok.
“Carding, agawidkan!” kinunak.
“Hey, sika!” intudonak ni Nardo a sikukuspag, “ibagam i’ta kabsatmo a Piek a diak kayaten a makita nga umasideg ditoy pagay-ayaman, maawatam? Diak kayaten a makita ti rupana!”
Saanko a sinungbatan ni Nardo iti daydi a malem. Kinagurak met ti bagik. Apay a diak sinalakniban ni Carding kadagiti naranggas a ramramay ni Nardo? Apay nga awan ti nakaitured a nangsalaknib iti bassit nga ubing iti kinaranggas ni Nardo?
Adu unay ti napampanunotko gapu ken ni Nardo, gapu pay kaniak, ken gapu ken ni Carding. Saanko a naimas ti nangan iti rabii. Kasla aleng-alengko laeng ti panagyaplagko iti pagiddaak. Nagiddaak a binalayan ti nauneg a panagpampanunot. Immasideg ni Carding a siraragsak ngem saanko nga intaltalek.
“Manong, kayatko ti makisarita kenka,” kinunana sa nagtugaw iti asidegko. Nalailo ti timekna. “Ammom, manong….”
“Agtalawka ditoy!” imbir-akko ket diak pay tinaliaw. “Takrot! Apay a saanka a bimmales itay? Apay a nagsangitka? Apay... Piek?” Nakas-ang ti panagibbetko iti balikasko.
Saan a nagun-uni ngem timmakder ketdi a siuulimek. Ginuyodna ni Nero ket nagin-inayadda a rimmuar iti ridaw.
(Adda tuloyna)
