Sarita ni CRISOSTOMO M. ILUSTRE
KITAEK man, a, insawangko idi iti unegko idi ur-urayek laengen ti nasayaat a gundaway. Ngem idi agangay, napanunotko a saan a nasayaat no ti baud ni tatang ti pangidas-alak iti pungtotko. Ta no daytoy maisen, kunak iti nakemko, diak ammo no matuloy ti gandatko. Ta saan a di bumurong a taraknen a nalaing ni tatang ti baudna. An-anusannanto a pasubuan no saan a tumuktok a pulos daytoy.
Napanunotko a sabali laengen a manok ti pagkukurrotek. Ngem apay ketdin ngay? Basol ni beklat, ikaron’ banias? A, ngem manokda met laeng a dua, kinunak met laeng kalpasan ti napaut a panangut-utobko.
Idi ninamnamak nga aregladon ti amin, nangpiliak iti nalukmeg a puraw a pamusian. Dayta, agpullokayon a manok, kinunak idi susuatekon ti dilana.
Naginnanakemak payen a nangipupok iti manok. Kas iti sigud, nagdillaw manen ni tatang.
“Adda ngata makanda a dakes?” kinunana.
Iti mumalem idi mapanakon iti yan ti manok tapno ipakatkon ti maudi nga addang, nakitak nga awanen iti nangipupokak.
Kinudkodko ti ulok. Sa laeng nasapulak ti manok idi nabayagakon nga agrikusrikus iti ar-arubayan. Agmamayo, makatugtuglep. ‘Nia ngarud, binekkelkon.
Kalpasanna, impakaammok a natayen ti pamusian. Saan met a nagdildillaw ni tatang idi innak ikalin.
Duduakam manen ken Paran a nangsango iti impritomi a manok! Naturogak iti balay ti gayyemko.
Iti pumarbangon, nariknak ti panagsikaw ti tianko. Naut-ot. Ikiadko pay ti bagik iti rigatko nga agitured. Riniingko ni Paran.
“Nasakit metten ti tianko,” kinunak a bulon ti panangpiselko iti rusokko.
“Uray met kaniak itay,” insungbatna. “Pimmipia met ketdi bassiten, a.”
Simmikil manen ti sakitna. Tinalmegan ni Paran ti tianko. Nagtiritirak latta. Ayna, matayak san, Apo! inyesngawko.
Napan nangluto ni Paran iti ukis ti algarruba. Timmalinaay bassit ti riknak idi nakainumak iti sangatasa ngem apagbiit laeng. Kalpasan ti sumagmamano a kanito, simmikdo manen. Kasla mapespes ti tianko iti panagriknak.
Kasla mabaybayo. Nagkaling-etanak. Timrem ti luak.
“Ayna, Apo, basolko! Diakto ulitenen. Ikarik. Paimbagennak koman….”
Nagtiritirak manen. Inirutak ti barikesko. Simken ti nalaus a babawik, ti nalaus a gurak iti bagik, ni Paran, ni tatang, iti manok. Uray saanakon nga agsidsida iti manok! Diakto piduaenen. Saan, saanton. Ayna, di met la sumardeng....”
Aglawagen idi napipiaanak. Sakbay ti panagawidko, inkarik ken ni Paran a diakto piduaenen ti ar-aramidenmi. Uray isu, inkarina met.
Saanko payen a tinaliaw dagiti manok nga agkarkaraykay iti sinabaan idi sumungadak iti balay. Umuliak koman idi adda nataldiapak iti sirok. Kunak la no inal-alianakamin ti sindami.
Immasidegak. Kinidagko ti manok. Ne, ket daytay met tinudokko ti dilana daytoy! Adda pay laeng ti singdan iti sakana. No kasta, sabali ti nabekkelko? No kasta, pudno nga agkukurrot ti sindami? Nagarigenggenak. Kasla nakaut ti dawatdawatko.—O