Sarita ni ABRAHAM PASION
ITI sumagmamano pay a kanito, nangngegnan ti nabannayat nga aweng ti dakkel a kampana ti katedral. Mangrugin ti Misa. Timmapaw manen ti panunotna kadagidi aldaw a naglabas, dagidi nasudi a darikmat a panangdangdanggayna kadagiti makantaan a misa. Saannan a nalapdan dagiti imana. Linuktanna ti daan a kaha ket inruarna ti biolin. Inyudaudna ti arko iti resina. Insaadna ti biolin iti abagana ket nagsadag a silalailo ti timidna iti biolin. Intag-ayna ti arko. Nagpalabas iti sumagmamano a kanito. Pagammuan la ta simngaw ti nalamuyot nga ayug dayta a sonata, timmayab ti panunotna kadagiti napalabas a tawen ket dangdanggayan ti naumbi a timek ni Leticia Refani iti sikigan ti altar. Nagala dagiti ramayna. Nagaludaid ti arko ket iti tunggal udaud, umias dagiti nalamuyot a dayyeng a maitibnok iti naumbi a timek iti sikiganna— ti timek ni Lety a kinaubinganna iti kolehio ken iti simbaan. Nakadalungdong iti narasay ken nangisit ket ti laeng simmantita a rupana ti agpaparang. Iti panaggibus ti maudi nga ayug, naitangad dagiti umis-isem a mata— napnuan iti panagtalek, napusek iti panagdayaw ken panangitangsit iti naisangsangayan a kabaelanna. Rimmugso ti namedmedan a rikna— inawidna ti nalap-it a siket… ngem—
Nagdisso ti biolin iti katre… Nagballatek iti datar ket naibalat iti saka ti lamisaan. Nagsinan ti sibubukel a kaipapananna. Isu pay laeng ti pannakariing ti rikna ni Fidel a nangisubli iti panunotna iti agdama. Minatmatanna ti nabuong a biolin… ti kakaisuna a kaasmang ti kinataona manipud kinaubingna. Tinawidna daytoy a biolin iti daydi tatangna… Ita, awanen. Awanen ti tanda ti musika a tinawidna iti dara daydi tatangna.
Nagtugaw iti katre. Lininglingayna laengen ti bagina. Awan met la ngaminen ti serbik, nakunana iti nakemna. Inwaksinakon ti koro… wenno ti kadi payen simbaan?
Nagilad iti katre. Intakkabna dagiti dakulapna kadagiti matana. Nagpanunot. Nagpasanaang. Pagam-ammuan, bimmaringkuas. “A, ammokon!” nayesngawna. “Masapul a baliwak a tubayen ti musika ti bukodkonto a kaamaan. Dagiti bukel ti musika nga ik-ikutak— wen, itukitkonto ida iti barukong nga umok met laeng ti musika. Musika… wen! Tumibtibkerto: sumudsudinto dagiti lumtuad…”
LPA iti Albay, mangyeg iti tudo iti nadumaduma a paset ti pagilian
Timmakder a sigaganaygay. Nabaddekanna manen ti nabati a paragpag ti nabuong a biolin ngem saanna nga inkaso. Inlukatna ti apagbingngi a tawa ket inturongna ti imatangna iti amianan a daya… Nasirayanna ti sitatangad a rupa… simmantita, nakadalungdong iti narasay… umis-isem a mata… sitatalek… sidadayaw—
AGRUPRUPIKAREN dagiti kampana ti katedral. Mangin-inuten nga agballikid ti rabii ket iti saan a mabayag, ipasngaynanto ti maladaga a parbangon. Sumagmamano laengen dagiti tattao iti uneg ti simbaan. Ngem iti sikigan ti altar, adda pay laeng dua a parsua a sipaparintumeng. Nagkararagda a sipapasnek a kas man maudi a paset ti panagserbida iti Dios iti daytoy a nagasat a rabii. Kalpasan ti sumagmamano a kanito, timmakderda met laeng. Binitbit ti lalaki ti biolinna iti kanigid nga imana ket inrakusna ti kanawanna iti siket ti babai. Timmangad ti babai. Umis-isem dagiti matana. Simmantita a rupa— sitatalek— sidadayaw— Nagpinnerrengda. Naginnisemda. Kalpasanna, nagnadan a sitatalged.
Kabayatanna, naimas unayen ti turog ni Fidel. Iti datar, iti babaenna, adda pay laeng a sibabalat ti nabuong a biolin.—O
