August 11, 2026

Home LITERATURA Sarita

KLASIKO A SARITA: Naisakab a Sairo (1)

KLASIKO A SARITA: Naisakab a Sairo (1)

Napimpintas (Maikadua a Gunggona)/ Salip iti Sarita ti Bannawag 1963.

Immuna a naipablaak iti Disiembre 16, 1963; sa iti Enero 1-15 2020 a bilang ti Bannawag.

Sarita ni FREDELITO L. LAZO

MALEMEN idi agmulagat. Nariinganna ti bakir a nasipnget. Karkarna ti panagriknana iti bagina. Nagayuyang dagiti matana iti bulongan a tangatang a kasla di mastrek ti init ken angin. Napnek iti naimas a pannakailibayna a bunga ti napalaus a bannogna ken ti kinaulimek ti bakir a nangduayya kenkuana. Nakaisem iti panagwaywayasna: Adayoakon iti managbasol a lubong!

Bimmaringkuas ta nagirair dagiti agpagpagawapaw nga aringgawis ken nagpanirpir ti kasamekan iti aglawlaw. Maymaysa a banag ti naggilap iti mugingna— saan nga agwaywayas. Sinurot ngata ni Pedro Florentino? Nariknana a kasla nagtakder iti puseg ti maysa nga alinuno. Naggiteb ti barukongna ken nagpigerger ti lasagna, a kas idi naduktalan ni Padre Florentino a mangtakaw koma iti kuarta ti padi. Agsublika, agsublika! impakamakam ti padi idi linagtona ti agdan ti kombento; naamaan a timek, nalanay a kas iti kampana iti agsapa, ngem naturay ta nagdila iti kinapudno. Ngem napigpigsa ti bileg a nangted iti payak kadagiti sakana ket timmaray a kasla napabutngana kigaw agingga ditoy bakir.

Sarita

KLASIKO A SARITA: Kasayaatan a Sugal (3)

Nagdisso iti abagana ti kasla bolintik ti kadakkelna a bunga ti kayo a naregreg ti maysa a tumatayab a nagbatay iti sanga iti batogna. Napasnek ken natalinaay ti tumatayab iti panagsippitna iti bunga— banag a nangipasimudaag kenkuana nga agwaywayas pay laeng. No adda mangar-arubayan, nabuak koman ti tumatayab. Nagpayakpak ti tumatayab, immakar iti sabali a sanga ti kayo iti asideg ti nagbatayan ti sabali pay a tumatayab, naluklukmeg ken dakdakkel ngem ti immuna. Nagangatda idi naginnagawanda ti maysa a bunga a nalabbasit. Managsaggaysan ti bunga ti kayo.

Mabisin dagiti diantre, napanunotna ket idi laeng a mariknana a naut-ot ti teltelna a limnekan ti ramut ti dakkel a kayo a nagpungananna. Napanaas ti buksitna, natikagan ti karabukobna, naadap ti ngadasna— nalagipna nga awan pay impaunegna manipud idi kalman a panagtakiasna manipud iti kombento. Mabuteng nga agdakiwas ta patienna a sursuroten ni Padre Florentino. Sa nalaus ti bannogna.

Nalagipna dagiti naimas a pagbibiagna iti kombento ket ad-adda nga immadap ti katayna. Iti yiinumna iti baresbes a naguyas iti barukong ti bakir, nasarminganna ti napugot a kudilna a kasla kinirog ti init, ti timmadul a tulang ti pingpingna. Nalaad unayen ti rupana a sumarang ken ni Padre Florentino, ti nangpatan-ay ken nangiwanwan kenkuana manipud idi pito ti tawenna. Idi nadayasan ti mugingna iti danum ti simbaan, nayanud ti balonna a rugit ket nagkuti iti nagan a Corpurio Animas. Puriong ti birngasna ket agpatingga ditoyen ti pannakaammona iti kinaasinona. Kinuna ni Padre Florentino a saan kano a matayab ti wak iti agmalem ti kalawa ti daga dagidi appona. Ngem naglabsing dagiti dadakkelna ket napapanawda tapno agtawatawda, nagkapuyo dagiti dapanda agingga iti naipasngay iti abay ti naatianan a pagbagasan; nagkunnot iti ling-et dagiti dadakkelna isu kano a managpigerger ti lasagna iti awag ti taraon. Nasarakan ni Padre Florentino iti aywan ti maysa a marigrigat a kaamaan idi piton ti tawenna, ta natay kano dagiti dadakkelna iti bisin.

Sinidirna ti riknana, panangsidir a kaarngi ti panangpabasolna iti bagina kadagiti gundaway a panangiparit ni Padre Florentino iti panagkomunionna nupay nagkompesar, gundaway a kas iti panagpigerger ti lasagna iti bisin isu a luktanna ti estante ti taraon ket agbussog sakbay dagiti maladaw a misa. Nangnangruna ti kararua ngem ti bagi, masansan nga ipalagip kenkuana ni Padre Florentino, banag a saanna a maawatan. Ket isupiatna a sililimed: saanko ketdin nga itden ti pagayatan ti bagik? Nupay kasta, tungpalenna ti pagayatan ti padi agsipud ta mangan iti mamitlo iti inaldaw ket napigsanto manen a mangkugtar iti kampana ket pagay-ayatanna a tan-awan manipud iti alimpatok ti torre dagiti kararua a sumungbat iti awag ti kampana ken tumuyutoy nga agturong iti nasantuan a gukayab tapno agsarmingda kadagiti nasileng a pagkomunionan ken iti balitok a kopita iti uneg ti simbaan a pangitaklinanda iti masarminganda a kinalaad.

(Maituloyto)