May 18, 2026

Home LITERATURA Nobela

NOBELA: Saan a Rosas Amin nga Ayat, Maria Emmanuelle (6)

Ni REYNALDO A. DUQUE

(MAIKA-6 A PASET)

SALSALUDSODEK iti bagik: Pudno kadi a saan a nabasa ni Maria Emmanuelle ti surat nga insapitko iti librona?

Amangan no ibagbagana laeng a kasta  kaniak. Agpampammarang a saanna a nakita wenno nabasa ti linaon ti suratko.

Ngem iti panangam-amirisko iti panagpatpatangmi, natakuatak a saan nga agpampammarang ni Maria Emmanuelle. Iti panagriknak, napudno kadagiti ibagbagana.  Dakkel ti pammatik a pudno a saanna a nabasa ti linaon ti suratko.

Nobela

NOBELA: Saan a Rosas Amin nga Ayat, Maria Emmanuelle (7)

Ngem no saanna a nabasa, napanan ngarud ti suratko? Saan ngata nga inikkat ni Ferdie iti libro sakbay nga insublina ken ni Maria Emmanuelle? Ania ngata no damagek? Amangan no addan panggep ni Ferdie nga agarem ken ni Maria Emmanulle, isuna laeng ta kayatna nga ilimed kaniak.

Ngem napalingalingak met laeng idi agangay. Amangan no masaktan pay ni Ferdie no aramidek ti kasta. Dakkel pay laeng ti pammatik a napudno a gayyem ni Ferdie. Patiek a dina mapanunot nga aramiden ti pampanunotek.

Ti umin-inap a pattapattak, naregreg a saan a napupuotan ti naisapit a suratko iti libro ni Maria Emmanuelle. Daytoy laeng ti lohikal a napasamak tapno saan a makagteng ken ni Maria Emmanuelle. Ania ngata no balbaliwak a suratan ni Maria  Emmanuelle? Ngem kinunana a saanen a nasken a suratak pay. Ania man a kayatko nga ibaga kenkuana, sawek lattan iti personal.

Inkeddengko nga iti yaappayaw ti sabali a gundaway, saanakton nga agpampamayan. Kasaok ni Maria Emmanuelle iti personal.  Personal nga ipudnok kenkuana ti ayatko.

Ngem maaramidko ngata ti kasta? Amangan no maunaak ti agbain.

 

SABADO. Idi malpas ti klase iti maudi nga asignaturami iti dayta a sardam, kinuyogko ni Maria Emmanuelle a rimmuar iti kampus. Pasado alas nueben iti rabii.

Ngem saanko a maisiki nga ibaga kenkuana ti kayatko. Ngamin, adda dua a babbabai a kaklasemi met laeng a kinakuyogna a rimmuar. Nagulimekak lattan.

Sa laeng naikkanak iti gundaway idi makaluganen iti bus dagiti dua a babbai a kaduami.

“Pagawidam, Emma?”

“Mandaluyong.”

“Sadino... idiay uneg?”

“Ay, dika man!” inkatawana. “Sika ngay, pagawidam?”

“Idiay Murphy District, Kiyosi.”

“Agduma gayam ti dalanta.”

“Wen ngarud. E.. mabalin a maammuak ti address-mo, Emma?”

Napamulengleng. “A-apay?”

“K-kua ngamin, adda panggepko a sumarungkar kenka, one of these days.”

Kasla adda kayatna a basaen kadagiti matak. “Into no kua laengen nga itedko ti address-ko kenka.”

“A-apay?”

Saannan a nasungbatan ti saludsodko. Adda simmungad a dyip a para pasahero. Pinarana daytoy.

“Sige,” kinunana sakbay a simmalpa iti dyip. “See you....”

Saanak a nakasao. Nabatiak a nakanganga. Insurotko ti panagkitak iti dyip a linugananna.

Agat-atap kadin ni Maria Emmanuel nga adda panggepko nga agdaton kenkuana? Kasta ti kasla kayat nga ipasimudaag ti naudi a tignayna. Dayta ti gapuna no apay a dina kayat nga ited kaniak ti address-na idiay Mandaluyong. Nalabit, dina kayat nga agdatonak kenkuana.

Ngem dayta ti dakkel a biddutna. Ngamin, sabaliak. No kasta a liklikannak ti maysa a babai, ad-adda met ti irarasuk ti panaggustok kenkuana. Saan a siak daytay lalaki a nalaka nga umawat iti pannakapaay. Ketdi, siak daytay mannakigubat nga ad-adda a rumungsot no masugatan.

Maysa a vacant period, inawisko ni Ferdie nga agmeriedakami iti kantina ti unibersidad.

“Adda la ketdi problemam manen, pards,” inkantiawna.  

“Kasano nga ammom?” naginkukunaak.

“Obvious na obvious, pards!” inrungiitna. “Saanka nga agawis iti merienda no awan!”

“Basta mangoderka ketdin iti kayatmo!”

Pansit palabok ken soft drinks ti inorder ni Ferdie. Siak, sandwich ken tubbog ti kahel.

Pinagkiskis pay ni Ferdie dagiti dakulapna. “Ang sarap talaga ang magmeryenda ‘pag libre!” kinunana nga inkatawa. “Kung sus’wertihin ka nga naman, oo!”

“Adda kayatko nga i-request kenka, pards,”inrugik.

“Maipanggep ken ni Marielle, ania?”

Nagtung-edak. “Ammom kadi ti address-na idiay Mandaluyong?”

Nagpanunot. “Saan,” kinunana. “Saanna pay a nadakdakamat kaniak.”

“No kasta, damagem man biit,” kinunak. “Kalpasanna, itedmo kaniak.”

“Apay?”

“Kayatko a pasiaren.”

“Bay-am ta damagekto,” kinuna ni Ferdie. Sa idi kuan, nadlawko a nagmalanga. “Ngem panagkunak, pards, adda bassit problema.”

“Ania?”

“Saan a namnaminsan nga adda nagsaludsod iti adresna idiay Mandaluyong,” kinuna ni Ferdie. “Ngem diak pay nangngeg nga intedna iti uray asino.”

Nagpanunotak. “Apay ngata?” nakunak. “Adda ngata ilimlimedna?”

“Amangan no dina laeng kayat ti maisturbo,” kinuna ni Feride. “Ngem bay-am ta kasaritakto latta no madamdama...”

Iti dayta a sardam, nakitak a sipapasnek a kinasarita ni Ferdie ni Maria Emmanuelle. Kalpasan ti klase, inawidnak ni Ferdie iti maysa a suli.

“Sablay, pards,” kinunana.

“Ania a sablay?”

“Talaga a dina kayat nga ited ti address-na, uray no kasano ti panagpilitko. Sa maysa...”

“A-ania?”

“Ammona a sika ti agpadpadamag!”

“Imbagana dayta?”

Nagtung-ed. “Kinunana a dinamagko kenkuana iti naminsan ti pagaw-awidanna idiay Mandaluyong ngem saanna nga inted.”

Nagyamanak ken ni Ferdie. Ngem iti panunotko, addan nabukelko a pamuspusan tapno maammuak ti adres ni Maria Emmanuelle.

 

SARDAM dayta ti Mierkoles. Kalkalpas ti klase. Sililimed a sinurotko ni Maria Emmanuelle.

Saanna a nadlaw, ngem saanko nga inadaywan ti bukotna idi rummuarkami iti kampus. Apaman a nakalugan iti dyip, nangparaak a dagus iti taksi.

“Surotem dayta a dyip,” intudok iti tsuper ti taksi. “Saanmo a sinaan. Siak ti makaammo iti metrom.”

“Okey, boss,” kinuna ti tsuper.

Inipusmi ti dyip a nagluganan ni Maria Emmanuelle. Uray idi nakadissaagen daytoy idi makagteng iti Mandaluyong ken naglugan iti traysikel, saanmi latta a sininaan. Sa laeng nagsardengkami idi makitak a simrek ni Maria Emmanuelle iti inaladan ti maysa a panakkelen a balay.

 

ALDAW ti Domingo. Alas nuebe pay laeng iti agsapa, nakadigos ken nakasukatakon. Napamulengleng kaniak ni Tia Caring.

“Ne, papanam, nakkong?” dinamagna a natibnokan iti siddaaw. “Nagsapa met a party daytan!”

Nakakatawaak. “Saan a party ti papanak, auntie,” kinunak. “Innak makimisa.”

“Ne, milagro!” inkatawa ti ikitko. “Agurayka, aggurigorkan sa, aya?”

Napaisemak. Ammo ti ikitko a saanak a mannakimisa. Tallo laeng dagiti kangrunaan a gundaway a makimisaak iti las-ud ti makatawen: no kasangayko, no Biernes Santo ken no kaaldawan ti Paskua. No kastoy nga aldaw ti Domingo, pamrayak ti agkumeg iti uneg ti balay.

“Asino ti babai, barok?”  dinamag ti ikitko. “Am-ammok kadi?”

Nagkatawaak. Ngem saanak a nagsao.

“Yam-ammomto kaniak, wen?”

“Apay, auntie?”

“Wen, a, tapno makapagyamanak kenkuana. Agasem, naisurona kenka ti dalan nga agturong iti simbaan. Dakkel a parabur dayta iti maysa a kas kenka.“

Nagluganak iti dyip. Saan nga agturong iti simbaan no di agpa-Cubao. Kinapudnona, awan ti panggepko a makimisa. Pambarko laeng dayta iti ikitko.

Nakabirokakon iti kabarbaro a simbaan nga innak pagkararagan. Isu dayta ti templo iti barukong ni Maria  Emmanuelle.

Dimsaagak iti Cubao. Nagbirokak iti flower shop.

“Para kanino, sir?” dinamag ti  babai nga aglaklako.

“Para iti birhen,” kinunak.

Tallo a dadakkel a nalabbasit a sabong ti rosas ti inted kaniak ti aglaklako.

Tallo a rosas nga idatonko iti birhen. Ti birhen nga adda iti altar iti templo iti barukong ni Maria Emmanuelle.

(Maituloyto)