June 24, 2026

Home LITERATURA Nobela

NOBELA: Bastardo (8)

NOBELA: Bastardo (8)

NAPANGANGAKA. Sikan ti saan a nakasungbat. Liningaymo dagiti kakaduam iti field a marigatan a mangaramid iti uray ania. Ibato ti quarterback ti bola iti wide receiver wenno tight ends, ma-intercept.  Ipasana iti runningback, matublak a dagus. I-fake-na nga ipasa ngem masiputanda ket maagaw ti kalaban ti bola. Bin-ig a biddut dagiti garawda. Sika, dimo met kabaelan a salakniban ti quarterback.

Addan iti 30-yard line zone dagiti kalabanyo. Uray saanda a maka-touchdown iti daytoy, sigurado a maka-field goal-da manen. Tallo manen a puntos a mainayon.

Nakababain!

Natikawka. Ania ti napatpateg, ti ay-ayammo wenno ti panangsarakmo ken ni Rico?

“Come on, Ferdie... Get into the game. Kasaritam ni Coach Devon. Masapul nga iserreknaka tapno maatipam ti ipupuntos manen ti kalaban. This is your game.  Ipakitam dagiti insursurok kenka. Remember, this is your only salvation from hell!”

Nobela

NOBELA: Saan a Rosas Amin nga Ayat, Maria Emmanuelle (12)

“Our salvation from hell…” naulitmo. Ngem dandani di simngaw.

“Yes, our salvation from hell... so do it!”

Saanka a nagun-uni. Rinuk-atam ti abaga ni Dindo sa nagdardaraska a nagturong iti pagtaktakderan ni Coach Devon.  Namin-adun a napaayka iti biag. Awanen ti masakbayam pay iti daytoy a pagilian nga impapan ti inam a mangipaay kenka iti nasaysayaat a masakbayan.  Sika laeng ti nakayabagaan ti panagballigim. Awanen ti sabali pay.

“Coach, put me in the game,” kinunam a kinagiddan ti panangsagidmo iti coach.

Ngem saannaka nga inkaso ni Coach Devon. Nakapullat ti headphone kadagiti lapayagna.  Saannaka a sinungbatan. Intuloyna ketdi ti panagtantanabutobna iti suronna iti mapaspasamak iti field.

“Coach,” kinunam manen sa nagtakderka iti sangona.  “Put me in the game!” napigpigsan ti timekmo.

Kinusilapannaka ti coach. “Get the fuck out of my face!” imbugkawna.

Napataliaw kadakayo dagiti ka-team-mo. Naimayengka. Ngem awan ti makapagbaliw pay iti nakemmo. Daytoy laeng ti namnamam a makaruk-at iti nakaibaludam a kinadaksangasat. Ket masapul a sumrekka iti agay-ayam, kayat man wenno saan ni Coach Devon.

“I gave you a chance!” inakkal ti coach ti maysa a headphone iti lapayagna. “You had your five minute-fame. You can’t play this game. So, stay away from me!”

“Give me one last chance, coach. That’s all I’m asking...”

“No. No second chance. Napukawmon dayta a gundaway,” natangken ti timek ti coach.

Saanka a dimngeg. Napukaw met laengen ti amin a namnamam, ania pay ti mapukawmo? Maymaysa ti rumbeng nga aramidem. Tinallikudam ti coach ket nagturongka iti football field. No saan a dumngeg kenka ti coach, daytoy laeng ti maudi a pamuspusam.

“Ferdie! What the fuck are you doing! Don’t go there! Don’t mess up the game! Come back!” impukkaw ni Coach Devon.

Ngem saanmo lattta nga inkaso. Simrekka iti football field a madama ti ay-ayam. Apagdua pay laeng ti aksawmo iti uneg ti football field, gimluong ti nakapigpigsa a sultip. Imbato ti referee ti amarilio a panio iti field. Naisardeng ti ay-ayam. Nagkikinnita dagiti player. Dida ammo no ania ti mapaspasamak. Idi agtakder ti referee iti tengnga ti football field a nakaparabaw kadagiti dua a dakulapna iti tuktok ti ulona, ammodan nga adda illegal a substitution wenno ad-adu ngem sangapulo ket maysa ti tao ti maysa a team iti field.

Penalty, first down ket naidur-as ti bola ti kalabanyo iti maikaduapulo a yarda a marka iti end zone.

Agpupungtot ti defensive center nga immasideg kenka. Kinuelionaka nga ingguyod iti ruar. Inyasidegnaka iti pagtaktakderan ni Coach Devon nga agbasbassawang.

“What are you trying to prove, you son of a gun?” agtigtigerger iti pungtotna ni Coach Devon.

“I told you to put me in the game coach...”

“But you don’t make the decision... siak ti mangngeddeng, saan a sika! This is my football and no one has a say on what needs to be done other than me. Do you understand?” nakatangtangken ti timek ti coach a makapungpungtot. Kasla kayatnaka a karemkemen.

“Coach, one last chance... uray daytoy laengen a gundaway. No maka-touchdown-da, nakasaganaak a madusa. Uray saannakton a pagay-ayamen.”

Agtantanabutob ni Coach Devon nga agrasrasaw. Ginuyodna nga inyadayo ti defensive center. Nagsaritada. Binuybuyam ida. Madamdama bassit, sinubliannaka ti coach. Pinunggosna ti kueliom. Nakariknaka iti suron iti patinayon a pannakakukueliom.

“Listen, you little shit!” kinuna ni Coach Devon. Masapsaprian payen ti rupam iti tuprana. “Pagustuanka. Iserrekka. Play defensive guard.”

“Thanks, coach.”

“Ngem no maipalubosmo a maidanon ti bola iti end zone, that’s the end of you. Saankanton nga agay-ayam iti football... iti uray sadino nga eskuela, nalawag?”

“Nalawag, coach...” insungbatmo sa nagtungtung-edka. Mariknam ti panagkapuymo gapu ta ammom a narigat daytoy nga inkarim iti coach.

“Makitam daydiay quarterback-da?  Isu ti puntiriaem. Sack him, nalawag?”

“Yes, coach!” kinunam sa kinitam ti dakkel a quarterback ti Palo Verde High. Umang-angeskan iti nauneg.

“Then go! Show me how good you are. This is your last chance. No more next time,” kinuna ti coach sa linipakna ti patongmo.

“Shit,” nayesngawmo.

“What?” sinaludsod ti coach.

“Nothing, coach,” insungbatmo ket nagtaraykan a nagturong kadagiti kakaduam iti football field.

“You act like you are a big shot shit, Ferdie... but you are just an overrated newcomer. You are just like the rest of us. Helpless... No good...” impasabat ti maysa a defensive line kenka.

“Ammok a kasurondak ta agdadamoak iti team-tayo... Ammok met a nalalaingkayo a player ngem iti panangipapanyo iti bagbagiyo. Awan laeng ti panagtalekyo iti bagiyo. We are better than those guys. We can take them. We can defeat them. But play with me...” kinunam kadagiti ka-team-mo.

Nagkikinnitada.

“Help me. We have to act like a team, not as individuals. No kagura wenno kasurondak, lipatenyo koma pay laeng. For the sake of winning, masapul nga agkaykaysatayo. Uray no iti uneg laeng daytoy a football field.”

Nagkikinnita manen dagiti kakaduam. Sinaggaysam a kinita ida. Malasinmo ti panagduaduada kenka.

“Come on, guys, let’s do it!” kinunam manen.

Nagkikinnitada manen. “Okay, let’s do it...” kinuna ti defensive tackler.

“Okay!” sangkamaysada a nagkuna.

Nagaaritungtongkayo a nagtimbukel, imparabawyo dagiti takiagyo iti abaga dagiti kaabayyo.

“Let’s do it... for the Wildcats!” naggigiddankayo a nagriaw.

Nag-formation-kayo. Sangapulo ket maysa a katao kontra iti sangapulo ket maysa met laeng a katao.  Agpapadakayo a dadakkel. Agpapadakayo a pinabisked ti adu nga ehersisio. Agpapadakayo a nakasagana a mangibaltog iti  tunggal maysa. Nagbalinka a nose guard.  Kasangsangom ti nabisked nga offensive center. Isu ti mangiggem iti bola. Ipasana iti quarterback nga isu ti puntiriam. Ngem sakbay a makadanonka iti quarterback, nasken a matumbam ti offensive center wenno offensive guard, wenno asino man nga offensive lineman.

Nakasaganakayon.

Nagpukkaw ti quarterback. Napardas ti offensive center a nangipasa iti bola iti quarterback.  Ngem naparpardaska a timmakder.  Insangdom a dagus ti bagim iti center. Imbulosmo ti amin a pigsam. Natumba ti center. Kitkitaennakan ti quarterback. Nagsanud ngem umas-asidegka kenkuana. Kinita ti quarterback dagiti ka-team-na nga adda iti end zone, ngem nakaguardiada. Dimmuklos a simmangdo kenka ti maysa a guard ngem nasiputam ti kaduam a nangdungpar iti daytoy ket natublak.

Madanaganen ti quarterback. Awan ti nawaya a pangitiruanna iti bola nga intag-ay ti nawasnay nga atiddog a kanawan a takiag ti quarterback.  Apagapaman a limmingay iti sango a kanigidna. Innalam dayta a gundaway. Napardaska a nangsangdo iti daytoy. Naibbatanna ti bola. Nakalansa dagiti nasidap a matam iti kasla agtatapaw a bola iti angin. Kasla saanen nga aggunggunay iti panagkitam. Linaktawmo ti napadson a quarterback. Apagkimat, sinippawmo ti bola. Nakair-irut ti panangpetpetmo. Awan ti asino man a makaagaw kenka iti daytoy a bola. Iti panagriknam, nagtagimata amin a paset ti bagim. Kasla makitkitam a napatakderen dagiti agbuybuya nga adda kadagiti bleacher. Dumalugudogda iti panangpaddapaddakda ngata iti aluminum a bleacher.

“Go, Wildcats!” yik-ikkisda.

“Go, Ferdie!”

Agsinsinnublat dagitoy a balikas a yik-ikkisda.

Inyarangkadam ti timmaray. Sagpaminsan a taliawem ti aglawlawmo, iti kanigid ken kanawanmo. Dumardarup dagiti kalabanyo ngem maliklikam ida ket ad-adda a pinardasam ti timmaray. Nakitam ti panangkamat dagiti ka-team-mo kadagiti aggandat nga umasideg kenka.

Impennekmo latta ti nagtaray. Nakaparpardas. Kamkamatemon ti angesmo.  Ngem dimo met marikna ti bannogmo. Basta kayatmo ti tumaray. Kas kadagiti adu a nasipnget a rabii iti kataltalonan ti Omaha, Nebraska. Iti kabengbengan dagiti nadang-as a trigo a maipalpalayupay ti dawada… kadagiti rabii kalpasan a mamolestianaka ti amam a nangampon kenka...  Agtarayka. Taray. Taray. Taray. Napaspas a taray. Pasaray madalebka. Ngem bumangonka ket ituloymo ti agtaray uray pay nakakidemka. Kasla pangdalusmo iti bagim... iti rugitmo kalpasan a sagidennaka ti amam.

Napamulagatka idi mariknam nga adda nangarakup kenka. Kasla agtagtagainepka. Ngem saan. Ar-arakupendaka dagiti ka-team-mo. Pinalawlawandakan. Natulidkayo iti karuotan. Sika ti akin-uneg. Kasla mapukawmon ti angesmo.  Masuronka manen.  Agdaldalagudog manen ti barukongmo.

Inyennekmo ti nangikuduag kadakuada ket timmakderka.

“Damn, Ferdie... you’re so good, dude!  Seventy five yards non-stop running! We have a touchdown!” kinuna ti guard kenka sa inarakupnaka manen.

Awan lattan ti masaom.

 

NAKAMUTTALENG ni Coach Devon. Matittitileng pay laeng iti ikkis ken riaw dagiti fans. Umariwawa pay laeng met dagiti players-na.  Ta kas kadakuada, kasla saanda pay laeng a mamati iti napasamak. Na-fumble ti bola wenno naibbatan ti quarterback sakbay a matulid. Nasippaw ni Ferdie ti bola manipud iti maikatallopulo a yarda a linia ti football field, intarayna daytoy agingga iti end zone. Pitopulo ket lima a yarda! Kaatiddogan a rekord dayta ti Las Vegas High!

“Shit, coach... that son of a bitch! He did it! He is good, coach!” kinuna ni Assistant Coach Drumond nga umis-isem nga immasideg ken ni Coach Devon.

Saan a simmungbat ni Coach Devon. Ngem apagapaman a napaisem. Kayatna ketdi koma ti agriaw ngem nagteppel. 7-21 pay laeng ti score. Dua pay a touchdown sa makakamatda. Dandani metten aggibus ti third quarter. Sangapulo ket lima a minuto laengen ti panagay-ayamda. Ngem iti umuna a gundaway, napukaw ti dagensen ti barukongna. Ammonan ti kabaelan ti agtutubo. No maipamaysana ti agsanay ken adda mangtarabay, ad-adda pay nga agbalin a nalaing a player.  Masapulna ti personal trainer.

Sinukatan ni Assistant Coach Drummond ni Ferdie. Nagpaigid daytoy a nagturong iti bench idinto a nakasaganan ti kicking team tapno maka-score-da pay iti maysa a point.

Nagturong ni Coach Devon iti pagtugtugawan ni Ferdie. Kadua daytoy ti agtutubo a kanayon a mangkuykuyog kenkuana. Saanen a malagip ti coach ti nagan ti agtutubo.

Umang-anges iti dadakkel ni Ferdie. Tinapikna laeng daytoy sa kinunana:  “Good job.” Sa timmallikuden.

 

NAPATALIAWKA iti pannakatapik ti bukotmo. Ni Coach Devon. Timmakderka.  Kayatmo a kasarita ti coach ngem nakaadayon. Nasemsemka. Naka-score-ka ngem “Good job” laeng ti naibagana kenka?

“Nakitam ti inaramid ni coach kaniak?” inreklamom ken ni Dindo. “Good job... dayta laeng ti masaona.”

“Nagasatka ta imbagana pay dayta. Saan unay a maun-uni daydiay malaksid no makapungtot,” insungbat ni Dindo. “Just a man of few words... but he is good.”

Immangeska iti nauneg.  Mariknam pay laeng ti bannogmo. Ngem naragsakka ta naipakitam kadagiti kakaduam ken ken ni Coach Devon a kabaelam daytoy nga ay-ayam.  Pinunasmon ti panagduaduada kenka.

“Sigurado nga agtalek itan dagiti kakaduam kenka,” kinuna ni Dindo.

“I hope so... I hope so,” kinunam ngem iti pananglingaymo ken ni Dindo, nakitam manen ti napettak a bibigna ket simngat manen ti suronmo.

Nabasa siguro ti gayyemmo ti panangmatmatmo iti sugatna isu a kinunana a dagus: “Naidaramudomak, awan ti nangsagid kaniak...”

“Ania ti napasamak?” inuntonmo latta. “Saandanto nga agsardeng no saanta a tubngaren ida. Come on, we can handle them.”

“Saan, dimo am-ammo ida.”

“Adun ti naam-ammok a kas kadakuada. Naibunggoyak met idi... kadagiti dakes a tattao. Kabesadok ti galadda. Ti pangulo, nalangsot laeng gapu ta ammona nga adda dagiti ubbingna a mangsalaknib kenkuana.”

“Aduda, saanta a kabaelan ida. Please, lipatem koman...”

Immangeska iti nauneg sa kinunam: “Okey, ngem iti kanito a sagidendaka manen, siakon ti mangsango ken ni Rico.”

“Dumngegka kaniak. Natakuatamon ti talentom. Nalaingka nga agay-ayam iti football. Saanmo a dadaelen dayta. Isu ti ipamaysam. Saan ketdi a ti parikutko. I can handle myself. Naminsan idin a naisagmakka iti linteg, saanmon nga uliten pay.”

Nagwingiwingka. Am-ammom ni Dindo. Ti pakasdaawam kenkuana, naibunggoy iti gang ngem takrot met.  Gapu laeng kadi ta kayatna nga ipakita kadagiti gagayyem ken am-ammona a malalaki met?

Ngem raemem ti gayyemmo. Dakkel ti utangmo a naimbag a nakem kenkuana. Saanmo a kayat a maisagmak. Immanugotka met laeng iti kalikagumna. Impamaysam ti nagay-ayam. Nakapamitlokayo met a naka-touchdown. Nupay kasta, saan a nakaanay. Naabakkayo. Ngem saanen a nagpungtot pay ni Coach Devon. Nakaal-alumamay man ti timekna a nangbagbaga kadakayo iti locker room. Dinayawnakayo. Ken iti laksid ti pannakaabakyo, impatalgedna ti panagtalekna kadakayo. Inagapadna pay ti naganmo. A no saan kano a gapu kenka, imbabaindakayo koma dagiti taga-Palo Verde High.

 

inikkannaka ni Coach Devon iti naiget nga iskediul iti panagehersisio ken panagsanay. Kalpasan ti klasem, agturongka iti gym nga agehersisio sa agpraktiskayo iti field. Iti masapa a bigat, sakbay a sumrekka iti eskuela, agtarayka iti lima a milia. Binigat.

Mabambannogka ngem saanmo nga inkankano. Sangkaulit kenka ni Dindo ti panangigaedmo. Nga isu laeng ti namnamam a makapagkolehio. Mangnamnama a makaalaka iti football scholarship manipud kadagiti nalalatak a kolehio iti sibubukel nga estado ti Amerika.

Nalabes unay met ti panagtalek ni Dindo kenka. Ngem dimngegka gapu iti kinasayaatda kenka. Ken gapu met laeng iti tarigagaymo a mangpasayaat iti kasasaadmo. Ti pannakatungpal ti arapaap ti nangibelleng kenka nga inam: ti nasaysayaat a biagmo. Saanen a gapu kadagiti nangampon kenka no di ket gapu iti bukodmo a bagi.

Patinayonen a mabambannogka iti agrabrabii a praktis ken panagehersisiom, ngem saanmo a binaybay-an ti panagadalmo. Napateg unay kenka dayta.

Nagtultuloy met ti rinabii a panagtrabaho ni Dindo. Maragsakanka ta saannaka a malipatan nga ibingayan iti mauluanna. No dadduma, panakkelen ti maitedna a kuarta kenka.  Impapanmo nga ad-adu nga oras ti panagtrabahona ta pasaray umun-unaka payen a sumangpet iti balayyo. Banag a masansan a pakasdaawan ni Mama Lupe, ti awagmo iti ina ni Dindo.

Nagtulaganyon ken Dindo no ania ti ipambaryo. Naginad ti dateng dagiti kustomer ti fast food ket sika ti kankanayon a mapilida nga umun-una nga agawid. Agingga nga iti maysa a naladawen a rabii a naggiddankayo ken Dindo a simmangpet, nadatnganyo ni Mama Lupe nga agbuybuya iti TV iti salas.

“Hola, mama,” inkablaaw ni Dindo.

“Hola, Mama Lupe,” inkablaawmo met.

Saan a simmungbat ni Mama Lupe.

Agderetsokayo koman iti kuartoyo ngem nagtimek ni Mama Lupe. “Momentos, hijos,” kinunana sa inseniasna ti panagtugawyo iti salas.

Nagkinnitakayo nga aggayyem. Arintukiadenkayo a nagtugaw.

Pinidut ni Mama Lupe ti remote control ket iniddepna ti TV.

“Hay algo que los chicos me quieres decir?” Adda kadi nasken nga ibagayo kaniak, ubbing? kinunana. Iti pannakaibaut ti saona, ad-adda a pammalagip daytoy ngem iti saludsod.

Nagkinnitakayo manen nga aggayyem. Agpadakayo a nagwingiwing.

“Dimmagasak iti pagtrabahuanyo... ngem awankayo...”

“Oh, mom... adda la ngamin inasikaso ni Ferdie a napateg unay isu a saankami a nakastrek ita,” kinuna ni Dindo.

“Tallon a lawas ti napalabas... saankayo kano met a sumsumrek.”

Shit, nakalawlawag a nabasam dayta kadagiti bibig ni Dindo ngem saan a simngaw. Nasukalankamin, naitanamitimmo met.

Ngem pagam-ammuan ta naikulengka. Saan a sumsumrek ni Dindo? Ti ammom, kankanayon met a mapan agtrabaho, kas ibagbagana kenka. Umaynaka met dagasen iti eskuela iti dandani kanayon nga umisu met laeng nga oras ti ruarna.

Pinasikigam a kinita ni Dindo. Kayatmo a pagsaludsodan.

“Agur-urayak pay laeng iti sungbat...” Pinagsinnublatnakayo a kinita ni Mama Lupe.

“Mama...”

“Nagsublika manen iti gang ni Rico?” natangkenen ti boses ni Mama Lupe. Saanna nga insina dagiti matana ken ni Dindo.

“Mama....”

“Ammok nga ammom no ania ti napasamak iti amam...”

“Mama...”

Imbaw-ing ni Mama Lupe ti panagkitana kenka.  “Ammom no ania ti napasamak iti ama ni Dindo, Ferdie?” sinaludsodna.

Nagwingiwingka sa kinitam ni Dindo. Nagdumog daytoy.

“Natay gapu iti gang. Nakigrupo kadakuada. Naglako iti droga. Idi kayatnan ti pumanaw, ti mangtallikud iti gang-da, saandan a palubosan. Awan ti asino man a makatallikud iti gang iti kanito a timmiponka kadakuada. Uray no kasano a pakpakaasim.”

“Sorry, Mama Lupe,” kinunam.

“Matandaanam kadi dayta, Dindo, anakko? Nalipatam kadin ti ipapatay ti amam? Saan kadi a namin-adu nga imbagak kenka a saanka a kumappon iti gang? Impanawka iti Mexico tapno laeng maliklikam dagiti drug cartel. Tapno saanka a maipada iti amam...” Nagraed ti timek ni Mama Lupe. Mangrugin nga agsangit.

“Sorry, mama... ngem awan met ti pagpiliak. Kayatko ti sumina ngem impangtadak. Dakes kano ti mapasamak kaniak.”

Saanen a naguni ni Mama Lupe. Imbakalna ti panagkitana iti diding, iti dakkel a naikuadro a ladawan ti maysa a nataer ken nabisked a lalaki. Nagtigerger dagiti bibigna ket saan a nagsarday dagiti luana a nagarubos.

Nabatikayo nga aggayyem a nakamattider ngem nakaturong dagiti matam ken ni Dindo. Kuskusilapam daytoy ta sika pay a mismo ti nangipakpakaasi kenkuana iti saannan a panagsubli iti gang ni Rico. Nagkari. Ngem saanna a tinungpal.

“Sorry, mama,” kinuna manen ni Dindo sa imparabawna ti dakulapna iti abaga ti inana. Ngem saan a nagkir-in ti inana. Nakaaul-ulimeken daytoy ngem agtigtigerger ket kasla ubbog nga awan panagatina dagiti matana.

Nagal-aludoykayo ken Dindo a simrek iti kuartoyo. Ket idi mairikepmo ti ridaw, sinidirmo a dagus ni Dindo.

“You lied to me,” natangken ti timekmo ngem inkarigatam a tenglen tapno saan rummuar iti kuarto. “Sangkabagam kaniak a saanka nga agsubli iti bunggoy ni Rico...”

“Dimo ammo no kasano ti kinadamsakda...” naalumamay ti timek ni Dindo.

“Ammok... am-ammok dagiti kas ken ni Rico. And I can stop him!”

“No, Ferdie. I’ll take care of this. Pangngaasim ta saankan a makiraman pay...”

 

NASAPAKAYO a nagriing.  Alas sais pay laeng iti bigat ngem nakaaruatkayon a mapan iti eskuela.  Idi rummuarkayo nga aggayyem iti kuartoyo, nakasaganan dagiti kanenyo iti lamisaan.  Nakaplato ti nabatil nga itlog a nalaokan iti chorizzo wenno Mexican sausage. Adda nayabay a tortillas. Adda pay cereal iti malukong. Maikkan laengen iti gatas.

Ngem nakaul-ulimek. Awan ni Mama Lupe.

“Mama...” inyawag ni Dindo.

Awan ti simmungbat ket nangankayon. Masapul a mapankayon iti eskuela.  Immun-unaka a nalpas ngem ni Dindo. Timmakderka. Innalam ti platom ket napanmo inugasam iti lababo. Kasta met laeng ti inaramid ni Dindo. Nairuamkayon a kasta ti aramidyo.

Nagturongka iti salas. Natiliw ti imatangmo ti papel a naipaskil iti rikep ti ridaw. Binasam. Nagtigergerka. Liningaymo ti likudam. Umas-asidegen ni Dindo. Dinardarasmo nga inikkat ti papel sa kinunesmo.

“Ania dayta?” sinaludsod ni Dindo.

Nagwingiwingka. Ngem saanmo a mailibak ti danagmo. Limmabagan ti rupam. Imbolsam ti nakunes a papel.

“Darsem, maladawtan iti eskuela,” kinunam ketdi.

Saan a naggunay ni Dindo. Matmatmatannaka pay laeng.

Pinerrengmo ti gayyemmo. Saanmo a kabaelan nga ilimed daytoy.  Makonsiensiaka iti agnanayon no adda dakes a mapasamak.

Kinautmo ti bolsam. Intedmo ti papel ken ni Dindo. Binasana.  Naimutektekam ti ilalabbaga ti rupana, sa ti ilulusiawna. Awan simngaw a balikasna ngem nagtaray a nagturong iti ridaw iti sango ti balay. Naregreg ti nakunes a papel iti datar.