(Umuna a Pammadayaw/Salip iti Sarita ti Bannawag iti 1963)
Immuna a naipablaak iti Disiembre 30, 1963; sa iti Enero 2, 2017 a bilang ti Bannawag.
SARITA NI ABRAHAM PASION
NAGSARIMADENG iti ruangan ti simbaan ket tinaliawna pay naminsan dagiti sangapulo ket maysa a mangbukel iti koro. Situturong amin a matada kenkuana ngem awan man laeng ti nakaitured a namagsubli kenkuana, uray la koma no puted a payapay. Uray pay ni Mr. Refani a panguloda ken kaduana a nangpatanor iti daytoy a bunggoy, adda idiay a kumitkita kenkuana ket nakamattider lattan a mangay-ay-ayam iti ig-iggemanna a baton. Pinalabasanna ti sibubukel a bunggoy ket nagsaltek ti imatangna iti maikadua a biolinista. Kasla manglalais ti kapatadanna. Nupay immisem daytoy, saannan a kabaelan a sungbatan. Mapnek itan a saanen a masapul ti koro ti kabaelanna ket iti daytoy maudin a kanito, kasla sangsangkaraipen ti pamanunotanda a mangpaksiat kenkuana, a mangikulpi iti sibubukel a kaipapananna iti dayta a bunggoy.
Imbaw-ingna ti rupana ket tinallikudanna ida. Kinamangna ti naaspalto a kalsada a kumamang iti kamino real. Iti kanawanna, mawidawidanna ti Rosary College a nangtubay iti panunot ken riknana nga agpaay iti simbaan, ket iti kanigidna, ti Plasa Salcedo.
KLASIKO A SARITA: Hospital (2)
Idi ubing pay, ken uray kadagiti kallabes a tawen, saan unay a nagpalpallailang iti daytoy a disso. Pakailuodan, kinunkunana idi. Pagpalpalnedan laeng iti oras. Ngem ita ta nabuttuonan dagiti sakana, kasla natalged a taklin ti yaw-awis dagiti kinabiti a pagtugawan. Nagturong iti linong ti mangga iti amiananen ti batonlagip daydi Presidente Quirino. Nagtugaw ket indissona iti sibayna ti naikaha a biolinna. Iti panangmatmatna iti kaha ti biolinna a kuplakuplat ken malislislisen ti taparna, simmamay manen ti sakit ti nakemna. “Apay a kasla agkurang ti parte ti umuna a biolin?” nagduadua itay ni Mr. Refani kalpasan ti immuna a panagsanayda. Isu, awan sabali, ti kayat a sawen ti panguloda. Naibuksilanen ti kinapudno a dina mabalin a supiaten.
“Saan nga agkurang, Mr. Refani, ngem kasla saan a maipatayab ti ayug a kayat nga ibuksilan ti sonata,” insarurong ni Rico, ti maikadua a biolinista ken katurturpos iti konserbatorio ti musika.
Siak? kunana koma a pangsalaknib iti biangna ngem awan ti napagbukelna a balikas. Siak nga umuna a biolinista iti daytoy a koro ken nangtoktokaren iti daytoy a piesa manipud pay kinaubingko? “Agbalbaliw kadi ti kaipapanan dagiti nota iti panaglabas ti panawen?” nakunana laengen ket inturongna dagiti matana iti panguloda. Ngem ni Rico ti simmungbat.
“Saan a makaanay ti nailanad iti libro ti musika tapno maipatayab ti ayug a kayat nga ibuksilan ti sonata. Masapul a maawatam ti tunggal linabag ti rikna a naibinggas iti dayta a piesa tapno iti tunggal areng-eng ti kuerdas a parnuayen ti panaglailo ti arko, mapagbukelmo ti maysa nga ayug nga addaan iti rikna ken kaipapanan.”
Pudno. Nasaem ngem isu dayta ti pudno a kaipapanan ti musika. Ammona. Ket nasdaaw. Apay, awan kadin ti kabaelanna tapno napukawen ti kaipapanan dagiti nota nga ipatayabna? Ita laeng? Idinto a nasuroken a duapulo a tawen nga agserserbi iti daytoy a koro? Manon a misa? Manon a taripnong? Manon a himno ti dinangdanggayanna? No napukawna man daydi sigud a kinaalibtak dagiti ramayna— ta saan metten nga estudiante iti kolehio no di ket agmulmulan iti tabako— apay nga ita la unay ti panangpaksiatda kenkuana? Ita pay met ngarud a Noche Buena… nga isasangpet ti karbarbaro a soloista ti koro!
Iti dayta a kanito, naibawingna ti rupana iti dakkel a kolehio iti amiananenna, ket manipud kadagiti narehasan a tawa, kasla masirmataanna ti ladawan ti maysa a balasitang a kinaludludonna iti salinong dayta a pagadalan. Lety. Leticia Refani nga anak ni Mr. Carlos Refani a pangulo ti bunggoyda.
Malagipna ita dagidi aldaw a panagtaktakderda a dua iti sikigan ti altar ti agdindinamag a katedral ti Vigan tapno idatagda a dua ti ayug ti singin a kararag. Agkanta ni Lety ket danggayanna met iti biolinna… daytoy biolin iti abayna a di pay idi naglati, dagitoy a ramay a saan pay idi nga agbeddal.
Immanges iti nauneg. Minatmatanna dagiti ramayna. Nagwingiwing. Saandan a naungngos. Nagbalindan a narusanger. Masissisir a kuko ken agbutbutuan a kudil. Maamirisna itan no apay nga agkurangen ti alibtak dagiti ramayna. Kasano kadi pay a makapagsala dagita lugpak a ramay iti rabaw ken nagbabaetan dagiti napino a kuerdas?
Ngem sumangpet ni Lety ita a malem ket isunto ti soloista ti koro iti Misa Kantada inton tengnga ti rabii.
Anian ta dida laengen napalabas daytoy a gundaway tapno kalpasan ti walo a tawen, ulitenda ti agtakder nga agabay iti sikigan ti altar tapno idatonda ti ayug ti singin a kararag nga iraipda iti nasantuan a misa. Naulpitda. Naranggas ni Rico. Naimut ni Mr. Refani! Ket simmubli manen ti apges.
(Maituloyto)
