Sarita ni BENJAMIN MA. PASCUAL
ITI impakita ni Lalin a kinasayaat ti kadawyanna, kasano a maitured ni Ikko nga ipalgak ti kalikagumna nga umutang iti kuarta?
“’Tay kiddawen ti baro iti balasang, Lalin,” napanunot ni Ikko nga inyangaw.
“Narigat nga ulluen dayta, manong.” Nagkatawa ni Lalin. “Ammom metten a diak umanamong iti nakaisungsongam.”
“Padasek laeng,” impinget ni Ikko.
KLASIKO A SARITA: Rabii Idiay Nagsabaran (3)
“Awan ti mangiparit,” insungbat ni Lalin, “ngem adda man saludsodek, manong?’
“Ania dayta?” sigagagar ni Ikko a makaammo.
“Awan ti trabahom iti malem, ania?”
Saan a mailibak ni Ikko nga adda trabahona iti malem, ta pagaammo ni Lalin ti aramidna a makisugal. Saan a simmungbat a dagus.
“Napateg unay, aya, ti ammok a sarsarungkaram tunggal malem, manong?” Pinallilitan ni Lalin ti baro.
“Masapulyo kadi ti tulongko, Lalin?” ti nabalinan laeng ni Ikko nga insungbat.
“Pimmanaw ngarud ‘tay katulonganmi, manong. Isu a nadanonnak nga agpispisi iti pagtungo. Kitaem man dagiti imak, naglapitogdan,” impalawag ni Lalin iti nalailo a timek. “Dimo la kayat, aya, ti tumulong kadakami iti malem? Itedmi met ti rumbeng a gunggonam.”
Padasek sa, kinuna ni Ikko iti nakemna. Awan met ammona a pagdaksan ti panangpadasna.
“Kaaano ti kayatmo a panangrugik?” sinaludsod ni Ikko.
“Itan, a, ta addaka la ngarud ditoyen. Umayka ta tulongannakami nga agiwa iti karne. Ket masapul met ti danum—uray ta asideg ti bubon a pagsakduan.”
Napalalo ti yaman ni Baket Basil idi impakaammo ni Lalin kenkuana a mayat a tumulong ni Ikko.
Idi nalpasen ti panaglutoda, kinuna ni Lalin iti baro: “Namnamaek ti yaaymo inton malem no bigat, manong?”
“Umayakto,” insungbat ni Ikko nupay kas pammadayaw laeng.
Iti sumuno nga aldaw, napan met laeng ni Ikko, ta mabain a saanna a matungpal ti karina, ken ninamnama pay ketdin dagiti agina ti itutulongna.
Kadagiti sumuno a malem, naanus ni Ikko a tumulong, ket saan laeng a gapu iti namnamaenna a kuarta no di ket gapu iti mariknana nga anag ti sabali a kita ti ragsak. Kas pagarigan, nariing manen ti gagarna nga agbasa kadagiti sarita iti pagiwarnak a gatgatangen ni Lalin, ta maysa met ti balasang a managbasa. Ket agpulotanda met a kas iti kayatda kadagiti kaiimasan a paset ti baboy a naadobo. Naiparipirip metten ni Ikko ken ni Lalin ti irurusing ti nakakaskasdaaw a rikna maipanggep itoy balasang.
“Lalin, di pay la maullo ‘tay kalkalikagumak kenka?” sinaludsod ni Ikko iti maysa a malem.
“Manong , idi kalman, imbaga ni Manong Anong kaniak a masdaaw no apay a saanka kano mapmapanen iti pagay-ayamanda,” impalagip ketdi ni Lalin. “Ania ti kunam?”
Nagmurareg ni Ikko. “Sungbatam ketdi ‘tay saludsodko,” insingasingna.
“Sungbatam nga umuna ti saludsodko,” impinget met ni Lalin.
“Lalin, dandani makabulanen nga um-umayak ditoy. Di pay la umanay dayta a mangipaneknek kenka nga inidiakon a namimpinsan ti panagsugal?”
“Manong , mangnamnamaak iti panagbaliw ti panunotmo maipapan iti panagsugal…” ti sao ni Lalin a saanna a natuloy.
“No kasta, adda namnamak!” inyebkas ngamin ti baro nga imballaet.
Immisem ni Lalin. Ngem iti naminsan a malem, naisungsong manen a nakisugal ni Ikko, ket nadamag ni Lalin daytoy. Madanagan ti baro idi napan iti balay ti balasang. Sinarang a dagus ni Lalin ket impasabatna:
“Manong Ikko, lagipem man no ania ti naglabsingam.”
Saan a nakasungbat ni Ikko. Nagmattider. Idi makasaon, kinunana a sipapakumbaba: “Nagbasolak, Lalin. Diak kinalikaguman ti nakisugal. Naisungsongak laeng manen. Ngem ikarik nga idiakon manipud ita.”
Miningmingan ni Lalin ti rupa ti baro.
“Ikkanka pay iti maysa a gundawaymo a mangipakita iti panangtungpalmo iti karim,” inkeddeng ti balasang.
Kadagiti sumuno nga aldaw, kakaasi ni Ikko a nangutob iti kasasaadna. No baybay-anna ni Lalin, awanton ti masarakanna a kas iti daytoy iti kinapintas ken kinagaget. Mariknana metten nga adda panangipangag ni Lalin iti ararawna. Dina maibturan nga isardeng ti panagkalikagumna. Ngem masapul met a makitunos iti aramid dagiti gagayyemna, kas nasayaat a kadua. Babaen laeng ti pateg ti karina, ad-adda nga impangag ni Ikko ti awag ti pusona ngem ti awag ti sugal.
“Nasuotmon kadagiti naglabas nga aldaw no maikariak kenka wenno saan, Lalin,” insingasing ni Ikko iti maysa a malem nga isasarungkarna, ket nairana nga awan ni Baket Basil. Nalawag unay ti pannakatuok ti baro. “Adda pay laeng, aya, rituer ti nakemmo?”
“Awan,” ti nakapsut a sungbat ni Lalin, a kas man adda sabali a kaipapanan ti balikasna. Naawatan ni Ikko. Inarakupna ti balasang sa inagkanna dagiti nalamuyot a bibig daytoy.
Idi sumangpet ni Baket Basil, sinabet dagiti dua a siraragsak.
“Nana, dinak la kayat a manugang, aya?” impasabat ni Ikko.
“Uray kayatka, anakko, no madi ni Lalin,” inyangaw met ni Baket Basil.
“Mayat ni Lalin, nana!” inyebkas ni Ikko. Immabay met ni Lalin ken ni Ikko.
ITI naminsan nga aldaw, nga ur-urayen ni Ikko ni Lalin a rummuar iti tiendaan, sinaludsod dagiti gagayyemna no pudno nga inidiannan ti agsugal.
“Wen, kakadua,” impaneknek ni Ikko nga intangsit.
“Mapekkel sa met ngamin ni Lalin ti nakemmo, Ikko,” ti mananglais a paliiw dagiti gagayyemna.
“Kakadua,” indupag ni Ikko, “no saan a siak ti nagasat a nakagun-od iti ayat ni Lalin, asino kadakayo ti makaitured nga agkalikagum?”
Awan nakatimek kadagiti lallaki.
“Kakadua,” intuloy ni Ikko, “awan kaimudingan ti panagsugalko a maidilig iti narigat a banag a kas iti pananggun-od iti ayat ti balasang.”
Iti di nagbayag, simmungad ni Lalin ket nagturong ken ni Ikko a siiisem. Iniseman met ti balasang dagiti kakadua ni Ikko.
“Naimbag a bigatyo,” kinuna ni Lalin kadagiti babbaro.
Iti nalaus a siddaawda, saan a nakatimek dagiti babbaro. Naginnisem da Ikko ken Lalin. Nagkuyog dagitoy a nangpanaw iti bunggoy a nangimatang kadagiti dua a kas man kararnada.—O
