August 10, 2026

Home LITERATURA Nobela

NOBELA: Saan a Rosas Amin nga Ayat, Maria Emmanuelle (18)

NOBELA: Saan a Rosas Amin nga Ayat, Maria Emmanuelle (18)

 Ni REYNALDO A. DUQUE

(MAIKA-18 A PASET)

ITI Makati ti nagturonganmi ken Tina. Kalpasan a nangaldawkami iti maysa a nalatak a restauran iti Makati Avenue, nag-shopping ni Tina. No mano a department store ti sinerrekmi. Siak ti para bitbit kadagiti ginatgatangna. Kawes. Alahas.  Sapatos. No ania ditan a pagpapintas nga us-usaren ti babai. Nadumaduma a credit card ti inusarna.

Salsaludsodek met iti bagik: kastoy kadi a talaga ti kinabaknang daytoy a babai?

“Pasensiakan,” kinuna ni Tina kaniak. “Inaramidka a baggage boy.”

Nobela

NOBELA: Saan a Rosas Amin nga Ayat, Maria Emmanuelle (17)

“Okey la'ng,” impatiray-okko met.  “No kas kenka la ketdi ti kapintas, willing akong magpaalipin!”

Nasakit a keddel iti bakrangko, a dinanggayan ti nasam-it a katawa, ti insungbatna.

Iti maysa a department store a sinerrekmi, namrayak ti nangusisa iti record bar. Nakitak ti seksion dagiti kankanta nga Ilokano. Natiliw ti imatangko ti maysa a CD album ti maysa a kumakanta nga Ilokana.

“Napintas dagiti kankanta dita, sir,” kinuna ti adda met pamuyaan a sales girl a saan unay a napuskol ti make-up-na no idilig kadagiti dadduma a kaduana iti trabaho.

“Ilokanaka gayam, aya?”inyisemko.

“Wen, sir, Taga-Laoag-ak.”

“’Nia ti naganmo?”

“Manang Biday,” inkatawana. “Ti husto, Garvida. No awagandak ditoy, Vida.”

“Nice meeting you, Vida,” impatiray-okko. “Kadagiti amin a Manang Biday a naam-ammok, sika ti kapintasan.”

Kampay idi ket kinusilapannak ti kailiak a sales girl sa nagkatawa iti nakasamsam-it.

Pinasubokko iti daytoy ti CD.

 

No lumgak ‘diay init idiay daya

Malaglagipko ti inka ididiaya

Ta kaska man la ‘tay naipinta

Ditoy panunot nga agrayo kenka.

 

No mapagbalinmo a diamante

‘Diay bukel ti salamagi

Ay, wen, Manong, diakon agkitakit

A mangyetnag kenka ‘toy bagik

 

No mapurosmo adu a bitbituen

Kas kasukat’ ‘toy puso ken nakem

Ay, wen, Manong, uray dikan agar-arem

Siakon mangibaga kenka a sikat’ ay-ayatek

 

No masukdalmo naslag a bulan

Kas ikoronam kaniak a pagdatonan

Laglagipem a sikan ‘tay kapatgan

Ditoy biagko inggat’ kanibusanan

 

No matiliwmo atap nga alimuken

Kas iregalom kaniak nga abalbalayen

Wen, manong, sikan ‘tay innak suroten

A pakitumpongan  ken kapimpinnunganen

 

Ngem no awan  matungpalko

Kadagitoy a yar-areng-engko

Sapay koma ta awan basbasolko

No daytoy ayat ikitakitko

 

Binayadak ti CD kalpasanna.

“Agsublikanto manen, sir, wen?” inyisem ti salesgirl. “Bareng no addanto manen magustuam a CD nga Ilokano.”

“Sigurado nga addanto manen magustuak inton agsubliak, Manang Biday,” kinunak. “Ket saanto laengen a CD ti gatangek.”

“Ania, sir?”

“Gatangekton dayta pusom,” inkiddayko. “Bayadakto iti ayat dayta ayatmo.”

“Alla, ni sir!” insipat ti salesgirl iti abagak. ”Ti la ibagbagana!”

“Apay, saanmo a patien?”

“Dayta ngarud ti rigatna, sir... amangan no patiek!”

“Saan, dimo patien... ta isu ti pudno!”

Nagkatawa manen ti salesgirl sakbay a timmallikud. Insursurotko ti panagkitak iti napudaw a lakkona. Daytoy laeng ti Ilokana a di nangisit dagiti sikona, nakunak iti nakemko.

Agarup alas saisen iti sardam idi malpas ni Tina nga ag-shopping. Napno ti compartment, ken uray ti akinlikud a tugaw, ti kotse, kadagiti ginatgatangna.

“Grabeka gayam no ag-shopping-ka,” kinunak. “Dandani gatangem ti sibubukel a department store!”

Nagkatawa laeng ni Tina. “Dayta ti serbi ti kuarta,” kinunana. “Ken... never mind about my shopping. Kastoyak a talaga...”

“Agawidtan?”

Kinitana ti relona. “Rabiin,” kinunana. “Mangrabiita pay...”

Iti maysa a restauran iti Macapagal Boulevard ti nangrabiyanmi.

“Nabo-bore ako sa bahay,” kinuna ni Tina bayat ti pannanganmi. “Ibig kong, mag-relax muna bago tayo umuwi. Hindi ka pa ba pagod?”

Nagkatawaak. “Saan pay met,” kinunak. “No sika ti kaduak, ganggannaet ti pannakabannog kaniak. Awan  ti mabannog a lalaki iti napintas a babai a kas kenka.”

“He, nag-umpisaka na naman!” kineddelna ti bakrangko. “Kanina ka pa, a. Parang ibig ko nang maniwala sa mga bola mo!”

“Dayta laeng ti maibagam nga assetko,” kinunak. “Ang marunong mambola.”

Manen, kineddelna ti bakrangko. Iniggamak ti dakulapna. Ne, saanna a linapsut. Mayat sa ketdi, aya?

“Ano ngayon ang gagawin natin?” inamadko.

“Gaya ng dati,” kinunana. “If you don’t mind. Let’s go barhopping!”

“You’re the boss!”

“Agpakadaka ngaruden ken ni Tia Caring.”

 

NANGRUGIKAMI kadagiti night spot iti aglawlaw ti Macapagal Boulevard. Sumrekkami iti maysa, uminumak iti beer idinto a margarita ken ni Tina, agsalakami no dadduma (isu ti ad-adda a mangguyod kaniak iti dance floor), awan ti pilpilienna a tokar. Naparagsit. Sweet. Balse. Ken no ania ditan. Agpautkami dita iti awan pay maysa nga oras, rummuarkami tapno sumrekkami man met laengen iti sabali. Kasta a kasta ti napasamak agingga idi umakarkami iti Makati.

Addakami iti dalan nga agpa-Makati idi adda malagip ni Tina.

“Di met adda ginatangmo itay a CD?”

“Adda.”

“Patokarem man ketdi.”

“Amangan no saanmo a maawatan.”

“Bakit?”

“Mga awiting Ilokano ang nilalaman ng CD.”

“Basta patokarem.”

Tapno awan ti masaona, insubok ti CD iti stereo player ti kotse.

 

Diak kayat a pagkasaran

‘Tay sibil a mapirmaan

Kaykayatkonto ‘diay simbaan

No magna marupikaran.

 

No siakto ‘tay agasawa

Piliekto ‘tay adut’ kuartana

Makadominggonto ti padaya

Maawisto amin a kaarruba.

 

Ket inton agkasarak

Balbaliwakto ‘toy pustorak

Agpaligpaligto ‘toy abagak

Agkinnikinninto  pay ti pannagnak.

 

Inton agawidakon

Kakuyogto ‘tay pito ken tambor

Agpalingpalingto a kas dalluyon

Agkinnikinninto ‘pay ‘toy patong.

 

“Napintas!” kinunana.

“Apay, naawatam”?

“Wen, a!”

“Kasano a naawatam?

“Hindi mo natatanong,” kinunana, “Ilokana ti sigud a yayak. Maysa daytoy a kanta ti lullabye song-na kaniak. Taga-Sudipen, La Union ni Nanay Trining.”

Sanay nga uminum iti nasanger ni Tina. Ngem siak, agpatinggaak laeng iti maysa a serbesa kada klab a serkenmi. Diak kayat ti sibabartek nga agmaneho.

“Ano ba sa mamaya?” dinamagko. “Ihahatid ba kita sa inyo?”

“Ako ang maghahatid sa iyo.”

“Kung gayon, saanka koma nga unay nga uminum,” kinunak. “Ikaw na ang magmamaneho mamaya.”

“Sanay na akong magmaneho, kahit na ako’y nakainom,” inkatawana.

Mangrikriknaak. Apay ngata a dina kayat nga itulodko iti balayda?

(Maituloyto)